برنامه نویسی
چقدر زمان لازم است تا برنامهنویس شویم؟
چقدر طول میکشد تا برنامهنویس شویم؟ در این مقاله مسیر یادگیری برنامهنویسی، زمان ساخت پروژه و عوامل مؤثر بر رسیدن به بازار کار را بررسی میکنیم.
- 4.5/5.0
- 12دقیقه
- آخرین بروزرسانی ۱۶ شهریور ۱۴۰۵
چقدر زمان لازم است تا برنامهنویس شویم؟ | از صفر تا ورود به بازار کار
اگر امروز تصمیم بگیریم برنامهنویسی را از صفر شروع کنیم، یک سؤال خیلی زود به ذهنمان میرسد:
چقدر طول میکشد تا برنامهنویس شویم؟
سه ماه؟ شش ماه؟ یک سال؟ یا حتی بیشتر؟
احتمالاً در اینترنت با پاسخهای متفاوتی روبهرو شدهاید. بعضیها میگویند با چند ماه تمرین میتوان وارد بازار کار شد و بعضی دیگر معتقدند برای برنامهنویس شدن باید چند سال زمان گذاشت. اما واقعیت این است که هیچ عدد ثابتی برای همه افراد وجود ندارد.
مدت زمان یادگیری برنامهنویسی به عوامل مختلفی بستگی دارد؛ از جمله اینکه روزانه چقدر زمان میگذارید، چه حوزهای را انتخاب میکنید، چگونه یاد میگیرید و چقدر درگیر تمرین و ساخت پروژههای واقعی میشوید.
از طرف دیگر، قبل از اینکه درباره مدت زمان یادگیری صحبت کنیم، باید یک سؤال مهمتر را جواب دهیم:
اصلاً منظورمان از «برنامهنویس شدن» چیست؟
چون یادگیری چند دستور و نوشتن چند خط کد با توانایی ساخت یک پروژه واقعی یا آمادگی برای کار حرفهای تفاوت زیادی دارد.در این مقاله میخواهیم بدون وعدههای غیرواقعی، مسیر تبدیل شدن به یک برنامهنویس را بررسی کنیم و ببینیم با توجه به زمان روزانه و هدفی که داریم، چه مدت زمانی میتواند منطقی باشد.به عکس ها حتما توجه کنید.
اول مشخص کنیم «برنامهنویس شدن» یعنی چه؟
یکی از دلایلی که باعث میشود درباره مدت زمان یادگیری برنامهنویسی پاسخهای بسیار متفاوتی ببینیم، این است که افراد تعریف یکسانی از «برنامهنویس شدن» ندارند.
برای یک نفر، برنامهنویس شدن یعنی اینکه بتواند یک صفحه وب ساده بسازد. برای فرد دیگری، یعنی بتواند یک اپلیکیشن کامل طراحی کند و برای شخص دیگری، یعنی آماده شدن برای استخدام در یک شرکت نرمافزاری.
بنابراین بهتر است مسیر یادگیری را به چند مرحله تقسیم کنیم.
مرحله اول: یادگیری مفاهیم پایه
در شروع مسیر، باید با مفاهیم اصلی برنامهنویسی آشنا شویم؛ مفاهیمی مثل متغیرها، شرطها، حلقهها، توابع، ساختار دادهها و روش حل مسئله.
در این مرحله ممکن است بتوانید برنامههای ساده بنویسید، اما هنوز برای ساخت پروژههای بزرگ آماده نیستید.
هدف این مرحله، ساختن پایههای ذهنی برنامهنویسی است.
مرحله دوم: توانایی ساخت پروژههای واقعی
بعد از یادگیری مفاهیم پایه، وارد مرحلهای میشویم که یادگیری واقعیتر میشود.
اینجا دیگر فقط کدهایی را که در آموزش میبینیم تکرار نمیکنیم؛ بلکه تلاش میکنیم خودمان مسئلهای را حل کنیم و یک پروژه بسازیم.
مثلاً یک برنامه مدیریت کارها، وبسایت فروشگاهی، اپلیکیشن ساده یا یک سرویس کاربردی.
در این مرحله ممکن است بارها با خطا مواجه شویم، در اینترنت دنبال راهحل بگردیم و حتی از ابزارهای هوش مصنوعی کمک بگیریم. این کاملاً طبیعی است.
توانایی پیدا کردن علت خطا و حل مسئله، یکی از مهمترین تفاوتهای بین حفظ کردن کد و برنامهنویس شدن است.
مرحله سوم: آماده شدن برای کار حرفهای
ساختن چند پروژه به این معنی نیست که فرد برای ورود به بازار کار آماده است.
یک برنامهنویس برای کار حرفهای باید بتواند با پروژههای بزرگتر و کدهای دیگران کار کند، از ابزارهایی مانند Git و GitHub استفاده کند، با APIها ارتباط برقرار کند، خطاها را پیدا و برطرف کند و کدی بنویسد که قابل نگهداری و توسعه باشد.
همچنین در بسیاری از موقعیتهای شغلی، داشتن نمونهکار، توانایی حل مسئله و درک درست مفاهیم از تعداد زبانها و تکنولوژیهایی که بلد هستید مهمتر است.
پس وقتی میپرسیم:
«چقدر زمان لازم است تا برنامهنویس شویم؟»
باید اول مشخص کنیم منظورمان کدام مرحله است:
یادگیری اصول اولیه؟ ساخت اولین پروژه؟ یا آمادگی برای ورود به بازار کار؟
هرکدام از این مراحل زمان متفاوتی نیاز دارند.
در ادامه بررسی میکنیم چه عواملی باعث میشوند سرعت پیشرفت یک نفر با فرد دیگری متفاوت باشد.
چه چیزی سرعت یادگیری برنامهنویسی را تعیین میکند؟
حالا که فهمیدیم «برنامهنویس شدن» یک نقطه مشخص نیست، میتوانیم سراغ سؤال اصلی برویم: چه چیزی تعیین میکند یک نفر سریعتر و فرد دیگری آهستهتر پیشرفت کند؟
اگر دو نفر امروز تصمیم بگیرند برنامهنویسی را از صفر شروع کنند، لزوماً قرار نیست هر دو بعد از شش ماه در یک سطح باشند. حتی ممکن است یکی از آنها در این مدت به ساخت پروژههای واقعی برسد و دیگری هنوز درگیر مفاهیم پایه باشد.
این تفاوت معمولاً به استعداد خاص یا هوش خارقالعاده مربوط نمیشود. عوامل مختلفی روی سرعت یادگیری تأثیر میگذارند.
۱. زمانی که واقعاً برای یادگیری میگذارید
یکی از واضحترین عوامل، میزان زمانی است که در طول هفته به یادگیری اختصاص میدهید.
طبیعتاً کسی که هر روز دو ساعت تمرین میکند، فرصت بیشتری برای یادگیری و حل مسئله نسبت به فردی دارد که هفتهای چند ساعت مطالعه میکند.
اما یک نکته مهم وجود دارد:
زمان بیشتر همیشه به معنی یادگیری بهتر نیست.
اگر چند ساعت فقط ویدئو ببینید و هیچ تمرینی نداشته باشید، احتمالاً بخش زیادی از مطالب را خیلی زود فراموش خواهید کرد.
در برنامهنویسی، زمانی که واقعاً صرف کدنویسی، فکر کردن، آزمون و خطا و حل مسئله میشود، ارزش بیشتری دارد.
۲. مسیری که انتخاب میکنید
برنامهنویسی یک مسیر واحد نیست.
توسعه وب، توسعه اپلیکیشن موبایل، هوش مصنوعی، تحلیل داده، بازیسازی و حوزههای دیگر، هرکدام ابزارها و مفاهیم متفاوتی دارند.
برای مثال، مسیر یادگیری یک توسعهدهنده Front-End با کسی که قصد ورود به حوزه هوش مصنوعی دارد یکسان نیست.
بنابراین نمیتوان یک عدد مشخص را برای همه مسیرها در نظر گرفت.
قبل از اینکه بپرسیم «چقدر زمان لازم دارم؟»، باید بدانیم «برای چه کاری میخواهم برنامهنویسی یاد بگیرم؟»
انتخاب یک هدف مشخص باعث میشود انرژی و زمان خود را روی مهارتهایی بگذاریم که واقعاً به آنها نیاز داریم.
۳. روش یادگیری
منبع آموزشی خوب میتواند مسیر یادگیری را سادهتر کند، اما مهمتر از منبع، روش استفاده از آن است.
یکی از اشتباهات رایج افراد تازهکار این است که آموزشهای زیادی را پشت سر هم دنبال میکنند، اما فرصت کافی برای تمرین ندارند.
مثلاً ممکن است چندین ساعت درباره یک زبان برنامهنویسی ویدئو ببینند، اما وقتی ویدئو را ببندند، نتوانند یک برنامه ساده را بدون کمک مدرس بنویسند.
در این حالت، مشکل لزوماً کمبود آموزش نیست؛ بلکه کمبود تمرین فعال است.
یادگیری مؤثر معمولاً ترکیبی از این موارد است:
یادگیری مفهوم → تمرین → مواجه شدن با مشکل → پیدا کردن راهحل → ساخت پروژه
۴. میزان تمرین و ساخت پروژه
برنامهنویسی مهارتی نیست که فقط با مطالعه کردن به دست بیاید.
همانطور که برای یادگیری یک ساز باید تمرین کرد، برای برنامهنویسی هم باید مرتب کد نوشت.
پروژهها اهمیت زیادی دارند، چون در یک پروژه واقعی معمولاً با شرایطی مواجه میشوید که در آموزشها از قبل برای آن راهحل آماده وجود ندارد.
ممکن است ندانید چطور یک قابلیت را پیادهسازی کنید، با یک خطای عجیب مواجه شوید یا متوجه شوید راهحلی که انتخاب کردهاید مناسب نیست.
همین لحظات بخش مهمی از فرآیند یادگیری هستند.
گاهی یک ساعت درگیر شدن با یک مشکل واقعی، بیشتر از چند ساعت تماشای آموزش به شما یاد میدهد.
۵. توانایی حل مسئله
برنامهنویسی فقط دانستن Syntax یک زبان نیست.
ممکن است فردی JavaScript، Python یا هر زبان دیگری را بهخوبی بشناسد، اما وقتی با یک مسئله جدید مواجه میشود، نداند از کجا باید شروع کند.
برنامهنویس باید بتواند یک مسئله بزرگ را به بخشهای کوچکتر تقسیم کند، اطلاعات موردنیاز را پیدا کند، راهحلهای مختلف را بررسی کند و در نهایت بهترین گزینه را انتخاب کند.
به همین دلیل، با گذشت زمان باید تمرکز یادگیری از «چه دستوری باید بنویسم؟» به سمت «چطور این مسئله را حل کنم؟» تغییر کند.
۶. استمرار؛ عاملی که معمولاً دستکم گرفته میشود
ممکن است یک نفر در هفته اول روزانه پنج ساعت برنامهنویسی کند، اما بعد از دو هفته کاملاً متوقف شود.
در مقابل، فرد دیگری شاید روزانه فقط یک یا دو ساعت زمان بگذارد، اما این کار را ماهها ادامه دهد.
در بلندمدت، نفر دوم احتمالاً نتیجه بهتری خواهد گرفت.
برنامهنویسی بیشتر از اینکه یک مسابقه سرعت باشد، یک مسیر طولانی و پیوسته است.
لازم نیست هر روز ساعتهای زیادی مطالعه کنید؛ مهم این است که برنامهای داشته باشید که بتوانید در طولانیمدت به آن پایبند بمانید.
پس چه کسی سریعتر برنامهنویس میشود؟
اگر بخواهیم همه این عوامل را کنار هم قرار دهیم، احتمالاً فردی سریعتر پیشرفت میکند که:
- هدف مشخصی داشته باشد؛
- مسیر مناسبی برای هدفش انتخاب کند؛
- بهصورت منظم زمان مشخصی برای یادگیری بگذارد؛
- فقط آموزش نبیند و مرتب تمرین کند؛
- پروژههای واقعی بسازد؛
- از مواجه شدن با خطا نترسد؛
- مهارت حل مسئله خود را تقویت کند؛
- و مهمتر از همه، در مسیر استمرار داشته باشد.
بنابراین اگر کسی از شما پرسید «چقدر طول میکشد برنامهنویس شوم؟»، قبل از گفتن یک عدد مشخص باید چند سؤال دیگر پرسید:
چه حوزهای؟ با چه هدفی؟ روزی چقدر زمان؟ و با چه روشی؟
حالا که این عوامل را میشناسیم، میتوانیم مرحله بعدی مسیر را دقیقتر بررسی کنیم:
از شروع یادگیری تا ساخت اولین پروژه واقعی، چقدر زمان لازم است؟
از اولین پروژه تا آماده شدن برای بازار کار
ساختن اولین پروژه یک نقطه مهم در مسیر یادگیری است، اما هنوز با آمادگی برای بازار کار فاصله داریم.
در پروژههای واقعی، فقط نوشتن کد کافی نیست. باید بتوانیم با ابزارها و شرایطی کار کنیم که در پروژههای آموزشی معمولاً کمتر با آنها مواجه میشویم؛ مثل Git و GitHub، APIها، کار با کد دیگران، رفع خطا و ساختاردهی مناسب پروژه.
از طرف دیگر، یک برنامهنویس باید بتواند مسئلهای را که قبلاً ندیده است تحلیل کند و برای آن راهحل پیدا کند.
به همین دلیل، بعد از ساخت چند پروژه ساده، بهتر است بهجای اینکه دائماً سراغ تکنولوژی جدید برویم، روی عمیقتر کردن مهارتها و ساخت پروژههای واقعیتر تمرکز کنیم.
در واقع مسیر را میتوان اینطور خلاصه کرد:
یادگیری مفاهیم → تمرین → ساخت پروژه → حل مسئله → ساخت نمونهکار → آمادگی برای بازار کار
پس اگر هدف شما فقط یادگیری برنامهنویسی نیست و میخواهید از آن بهعنوان یک مهارت شغلی استفاده کنید، باید زمان بیشتری را برای رسیدن به این مرحله در نظر بگیرید.
اما این زمان برای همه حوزهها یکسان نیست.
در بخش بعدی ببینیم یادگیری هر حوزه برنامهنویسی تقریباً چقدر زمان میبرد.
برای یادگیری هر حوزه برنامهنویسی چقدر زمان لازم است؟
مدت زمان یادگیری فقط به خود برنامهنویسی بستگی ندارد؛ حوزهای که انتخاب میکنید هم تأثیر زیادی روی مسیر شما دارد.
برای مثال، کسی که قصد دارد وارد توسعه Front-End شود، مسیر متفاوتی نسبت به فردی دارد که میخواهد در هوش مصنوعی یا توسعه اپلیکیشن موبایل فعالیت کند.
بهصورت تقریبی، اگر فردی از صفر شروع کند و بهطور منظم روزانه حدود ۱ تا ۳ ساعت تمرین داشته باشد، میتوان این بازهها را در نظر گرفت:
این اعداد قانون یا تضمین نیستند؛ بلکه یک تخمین کلی برای فردی هستند که بهصورت مستمر یاد میگیرد و تمرین میکند.همچنین «سطح قابلقبول» به معنی متخصص شدن نیست. بعد از رسیدن به این مرحله، یادگیری و تجربه همچنان ادامه دارد.
بنابراین بهتر است بهجای اینکه بپرسیم:
«کدام حوزه را سریعتر میتوانم یاد بگیرم؟»
بپرسیم:«کدام حوزه با علاقه، توانایی و هدف شغلی من بیشتر سازگار است؟»
حالا سؤال مهم بعدی این است: اگر فقط روزی یک، دو یا چهار ساعت وقت داشته باشیم، این زمان چقدر روی سرعت پیشرفت ما تأثیر میگذارد؟
روزی چند ساعت باید برنامهنویسی یاد بگیریم؟
یکی از سؤالهای رایج این است که برای سریعتر برنامهنویس شدن، روزانه چند ساعت باید وقت بگذاریم؟
پاسخ ساده است: مقدار زمانی که میتوانید بهصورت مداوم ادامه دهید، مهمتر از تعداد ساعتهاست.
اگر روزی حدود یک ساعت وقت دارید، همچنان میتوانید پیشرفت کنید؛ فقط مسیرتان طولانیتر خواهد بود. با روزی دو تا سه ساعت تمرین منظم، فرصت بیشتری برای یادگیری و ساخت پروژه خواهید داشت.
از طرف دیگر، مطالعه سنگین برای مدت کوتاه و سپس رها کردن مسیر، معمولاً نتیجه خوبی ندارد.
برای مثال:
- روزی ۱ ساعت: مناسب برای پیشرفت آهسته و پیوسته
- روزی ۲ تا ۳ ساعت: تعادل مناسب برای یادگیری جدی
- روزی ۴ ساعت یا بیشتر: امکان پیشرفت سریعتر، به شرط حفظ کیفیت و جلوگیری از خستگی
پس بهجای اینکه دنبال بیشترین ساعت مطالعه باشیم، بهتر است یک برنامهای انتخاب کنیم که بتوانیم ماهها به آن پایبند بمانیم.اما با وجود زمان کافی، چرا بعضی افراد بعد از چند سال هنوز احساس میکنند برنامهنویسی را یاد نگرفتهاند؟در بخش بعدی سراغ اشتباهاتی میرویم که میتوانند ماهها یا حتی سالها مسیر یادگیری را عقب بیندازند.
چرا بعضیها بعد از چند سال هنوز برنامهنویس نشدهاند؟
شاید عجیب به نظر برسد، اما بعضی افراد چند سال است که برنامهنویسی یاد میگیرند و هنوز نمیتوانند با اطمینان یک پروژه را از صفر بسازند.
مشکل همیشه کمبود زمان نیست؛ گاهی روش یادگیری اشتباه است.
چند مورد از رایجترین اشتباهها عبارتاند از:
- فقط آموزش دیدن و کم تمرین کردن
- عوض کردن مداوم زبان و تکنولوژی
- کپی کردن کد بدون درک آن
- ترس از خطا و تلاش نکردن برای حل آن
- ساختن پروژه فقط همراه با مدرس
- نداشتن یک مسیر مشخص برای یادگیری
یکی از خطرناکترین این اشتباهها، چیزی است که به آن Tutorial Hell میگویند؛ یعنی فرد دائماً آموزش جدید شروع میکند، اما به مرحلهای نمیرسد که بتواند بدون کمک، چیزی بسازد.
در برنامهنویسی، پیشرفت زمانی اتفاق میافتد که خودمان کد بزنیم، اشتباه کنیم، خطا بگیریم و برای حل مشکل تلاش کنیم.
بنابراین اگر مدت زیادی است برنامهنویسی یاد میگیرید اما احساس میکنید پیشرفت نکردهاید، شاید قبل از افزایش ساعت مطالعه، بهتر باشد روش یادگیری خود را تغییر دهید.
💡دیدگاه بایت مسترز؛ چطور مسیر یادگیری را درست شروع کنیم؟
اگر تا اینجا با ما همراه بودهاید، احتمالاً متوجه شدهاید که برنامهنویس شدن فقط به تعداد ماههایی که آموزش میبینید بستگی ندارد. مسیر یادگیری، کیفیت آموزش و میزان پروژهای که انجام میدهید، نقش بسیار مهمی در پیشرفت شما دارند.
اگر تازه میخواهید برنامهنویسی را شروع کنید، پیشنهاد ما در بایت مسترز این است که بهجای پراکنده یاد گرفتن و تغییر مداوم منابع، یک مسیر جامع و پروژهمحور را انتخاب کنید.
مسیری که از مفاهیم پایه شروع شود، شما را مرحلهبهمرحله با ابزارها و تکنولوژیهای موردنیاز آشنا کند و مهمتر از همه، فرصت کافی برای تمرین و ساخت پروژههای واقعی در اختیارتان قرار دهد.
اگر هدفتان ورود به دنیای توسعه وب و یادگیری Front-End است، ما در بایت مسترز یک کمپین آموزشی Front-End برای همین هدف آماده کردهایم؛ مسیری که قرار است شما را از یادگیری مفاهیم پایه تا ساخت پروژههای واقعی همراهی کند.اگر نیاز به مشاوره رایگان در زمینه این کمپین دارید میتوانید از بخش ارتباط با ما وب سایت آکادمی بایت مسترز با ما ارتباط بگیرید
اگر احساس میکنید وقت آن رسیده که یادگیری برنامهنویسی را جدی و اصولی شروع کنید، میتوانید جزئیات این کمپین را بررسی کنید و ببینید آیا این مسیر برای شما مناسب است یا نه.
قرار نیست فقط برنامهنویسی را یاد بگیرید؛ قرار است یاد بگیرید چطور بسازید. 🚀
مسیر تو در این کمپین استثنایی-در کمپین آنلاین 30 درصد از مبلغ نهایی کاسته میشود
جمعبندی؛ بالاخره چقدر طول میکشد تا برنامهنویس شویم؟
یک پاسخ قطعی برای این سؤال وجود ندارد.اگر از صفر شروع میکنید و روزانه ۱ تا ۳ ساعت بهصورت منظم یاد میگیرید و تمرین میکنید، ممکن است طی چند ماه به مرحله ساخت پروژههای واقعی برسید. برای رسیدن به سطح مناسبتر و آماده شدن برای ورود به بازار کار نیز معمولاً به ۶ تا ۱۲ ماه یا بیشتر زمان نیاز دارید.اما مهمتر از عدد روی تقویم، نحوه طی کردن این مسیر است.مسیر مشخص داشته باشید، مفاهیم را عمیق یاد بگیرید، پروژه بسازید، از خطاها نترسید و استمرار داشته باشید.در نهایت، برنامهنویس شدن اتفاقی نیست که در یک روز مشخص رخ دهد؛ نتیجهی ماهها یادگیری، تمرین و ساختن است.پس اگر مدتهاست به شروع برنامهنویسی فکر میکنید، شاید بهترین زمان برای شروع، همین امروز باشد.
